Taal
Met
Engels en Duits kunt u bijna overal
terecht, vooral in de grote steden en
in de Egeïsche en mediterrane toeristencentra.
Op Turkse scholen is Engels de belangrijkste
vreemde taal. Onbekendheid met het Turks
is daarom geen probleem tenzij u in
afgelegen streken of het oosten reist.
Dankzij
Atatürk gebruikt het Turks vanaf
de jaren twintig het Latijnse alfabet
(net als het Nederlands) met slechts
een paar extra tekens, zoals trema’s,
die een bepaalde uitspraak aangeven.
Het Turks is een Oeral-Altaïsche
taal, noch verwant aan de Indo-Europese
talen, noch aan het Arabisch. De grammatica
is bijzonder ingewikkeld.
Cultuur
Ondanks
alle associaties met het Oosten is Turkije
een efficiënt land, waar de bussen
en treinen op tijd rijden en de mensen
zeggen wat ze bedoelen. De Turken zijn
recht door zee en zullen gewoon nee
zeggen wanneer iemand iets onmogelijks
van ze vraagt, in plaats van de persoon
in kwestie af te schepen met allerlei
beloften en verzekeringen.
In
het openbaar lijken Turken stuger wordt
nauwelijks gelachen op straat maar als
u ze beter leert kennen, blijken ze
wel degelijk gevoel voor humor te bezitten.
Hun gereserveerde houding leverde ze
bij vroegere reizigers de titel ‘de
Engelsen van het Oosten op. Hoewel in
het algemeen lijdzaam en geduldig, kunnen
de Turken gewelddadig reageren als iets
ze echt te ver gaat. Turkse soldaten
er bestaat een dienstplicht van twee
jaar worden beschouwd als de taaiste
ter wereld.
Turkije
is nog steeds een mannenmaatschappij:
de twee hoogst geprezen deugden zijn
eer en mannelijkheid. In een Turkse
gevangenis staat de dief onderaan de
ladder, de moordenaar bovenaan. Motieven
voor moord hebben meestal te maken met
eer en zijn dus respectabel. Wanneer
bijvoorbeeld een man in een vlaag zijn
ontrouwe echtgenote en haar minnaar
doodt, wordt dat beschouwd als een persoonlijke
erezaak.
De
invloed van de islam blijft sterk en
in de meeste auto’s en taxi’s
hangen amuletten om het boze oog af
te weren. Het alcoholgebruik is matig
en openbare dronkenschap ondenkbaar.
Jonge Turken stellen prijs op een goede
opleiding en de beroepsbevolking is
hooggeschoold, met naar verhouding meer
afgestudeerden dan in sommige Noordeuropese
landen. De kwaliteit van het onderwijs
blijft ongelijk verdeeld. De meeste
leraren en middelen gaan naar het toch
al begunstigde westen, ten koste van
het provinciale oosten.
Klimaat
Het
contrast tussen het vruchtbare laagland
aan de kust en het bergachtige binnenland
is zeer groot en heeft enorme verschillen
in seizoenstemperatuur tot gevolg. In
het oosten kan de temperatuur in de
winter dalen tot -40 °C met 120
dagen van het jaar sneeuw, terwijl de
Egeïsche kuststreken zachte, regenachtige
winters hebben en zomertemperaturen
van rond de 35 °C. De meeste regen
valt langs de Zwarte-Zeekust.
Eten&Drinken
Het
meest opwindende aan de Turkse keuken
zijn de meze, heerlijke hapjes die op
zichzelf al een maaltijd vormen of als
voorgerecht worden gegeten. Met de meze
stellen de Turkse koks hun fantasie
en creativiteit op de proef, bijvoorbeeld
101 variaties met aubergine. De meze
zijn bij uitstek geschikt voor vegetariërs,
börek (pasteitjes gevuld met kaas
en kruiden), dolma (druivebladeren gevuld
met rijst), auberginedips en salades,
yoghurt en knoflooksausjes.
Olijfolie
is de basis van de Turkse keuken. Sommige
mensen vinden dat te vettig, weer andere
zweren erbij. Het schijnt dat die olijfolie
de weelderigheid van de haardossen stimuleert,
die in de mediterrane streken zo wordt
gewaardeerd. Aan de presentatie wordt
de grootste zorg besteed, zelfs het
kleinste gerechtje wordt gegarneerd
met peterselie, citroen en olijven.
Bij de meze wordt zoveel versgebakken
Turks brood (pide) geserveerd als u
maar wilt.
Vanwege
de vier zeeën die de Turkse kusten
beroeren is ook vis een hoofdbestanddeel
van de Turkse keuken. Naast de hamsi,
lekkere vishapjes van ansjovis als onderdeel
van de meze, worden er hoofdschotels
van zeebaars, boniter, zwaardvis, inktvis,
grote garnalen, brasem en rode poon
geserveerd.
Lamsvlees
wordt het meest gegeten, als de welbekende
kebab, maar ook als köfte (gekruide
vleesballetjes). Kip is iets minder
populair, maar wordt smakelijk bereid
met walnoten, knoflook en paprika en
verwerkt in Circassische gerechten.
Bij de gerechten worden gewoonlijk salades
geserveerd en rijst (pilav), bereid
met pijnappels, rozijnen en kruiden.
Staat
en economie
Turkije
is een seculiere republiek met aan het
hoofd een president. Deze wordt voor
een ambtstermijn van zeven jaar gekozen
door de ‘Grote Nationale' vergadering,
het parlement met vierhonderd zetels.
De president is tevens opperbevelhebber
van de strijdkrachten. Na overleg met
het parlement heeft hij ook de bevoegdheid
om de noodtoestand uit te roepen. Het
staatshoofd heeft in tegenstelling tot
de tijd voor 1982 (toen er een nieuwe
grondwet werd opgesteld na de militaire
push van 1980) verdergaande bevoegdheden.
Parlementsverkiezingen zijn er eens
in de vijf jaar. De volksvergadering
is in eerste instantie de wetgevende
macht, hoewel ook de president in sommige
gevallen wetten uit kan vaardigen.
Het land is opgedeeld in 81 provincies,
elk bestuurd door een gouverneur. Heeft
een stad of dorp meer dan tweeduizend
inwoners, dan wordt er een burgemeester
en een gemeenteraad gekozen.
Turkije is nog steeds een overwegend
agrarisch land. Maar liefst 59 procent
van de Turkse bevolking woont en werkt
nog altijd op het platteland. De steden
daarentegen vormen van oudsher de bestuurlijke
centra waar de rijke grootgrondbezitters
en de intelligentia wonen en waar de
macht wordt uitgeoefend. De kloof tussen
het platteland en de stad is dan ook
zeer groot.
Agrarische
exportproducten zoals katoen, tabak,
noten, thee en zuidvruchten bepalen
nog steeds voor meer dan zestig procent
de exportopbrengsten. In de industrie
ligt van oudsher het zwaartepunt bij
de textielindustrie, op de voet gevolgd
door alle industrie die gestoeld is
op het verwerken van agrarische producten.
De tertiaire sector is weinig efficiënt.
Het overheidsapparaat is log en er heerst
een enorme bureaucratie die gepaard
gaat met een zeer grote verborgen werkloosheid,
waarbij velen het werk doen van één.
Een sterk gegroeide industrie is het
toerisme.
Accommodatie
De
accommodatie loopt uiteen van luxehotels
met vijf sterren als het Hilton en het
Sheraton tot eenvoudige familiepensions.
Over de gehele linie worden de eisen
ieder jaar strenger en de meeste toeristen
zijn bij hun eerste bezoek dan ook aangenaam
verrast door de hoge kwaliteit van de
accommodatie. Dit is niet het Midden-Oosten
van de slecht functionerende apparatuur
en de stroomstoringen, maar daarentegen
ook niet het Europa van het smetteloze
sanitair en de efficiënte kamermeisjes.
De bediening is echter altijd vriendelijk
en behulpzaam.
De nieuwere hotels zijn vaak prachtige
bouwwerken in traditionele stijl. Met
de hygiëne is het over het algemeen
goed gesteld. Uw handen wassen onder
stromend water is een essentieel element
van de moslimcultuur, daarom hebben
toilettafels bijna nooit een stop. De
kamers hebben meestal een eigen toilet
en douche, zelfs in de kleinere pensions.
Douchebakken hebben meestal geen gordijn,
dus de hele ruimte wordt drijfnat.
In juli en augustus is airconditioning
geen overbodige luxe. De meeste hotels
van vier en vijf sterren beschikken
daar dan ook over, soms zelfs ook die
met drie sterren. Op de grote hotels
na loopt in de badplaatsen de warmwatervoorziening
op zonne-energie. U moet er rekening
mee houden dat de hoeveelheid water
’s avonds beperkt is. U kunt overdag
zo veel water gebruiken als u wilt,
maar het risico bestaat dat de reservoirs
’s avonds leeg zijn. Voor zonsondergang
worden die echter weer bijgevuld.
Pensionkamers zijn vaak eenvoudiger
dan hotelkamers, met minder meubilair
en beperkte kastruimte. Tijdens de nationale
feestdagen en de twee belangrijkste
religieuze feesten (de Ramadan en het
Offerfeest) zijn de hotels aan de kust
volgeboekt. Maar landinwaarts, met uitzondering
van toeristenplaatsen als Pamukkale,
liggen ook vaak leuke, en bovendien
minder drukke, hotelletjes.
Hotel Ephesia Kusadasi
Het 4-sterren Hotel
Ephesia biedt een
uitstekende prijs kwaliteit verhouding.
Dit hotel is zeer geschikt voor gezinnen
met kinderen en is een geliefde hotel
vanwege gastvrijheid en goede sfeer
Hotel Royal Dragon
Hotel Royal Dragon
ligt direct aan het strand van Lara
en beschikt onder andere over een mooi
zwembad en een aquapark met 9 waterglijbanen.
Dit ruim opgezette, sfeervolle hotel
is compleet in Chinese stijl ingericht.
meer info
Hotel
Club Grand Side
Dit 5-sterren hotel ligt op 300 meter
van het strand. Het beschikt 7 glijbanen,
3 zwembaden, een binnenbad, Turks bad,
fitness, sauna en tennis.
Hotel
Royal Wings
Royal Wings is een ultra all inclusive
5-sterren hotel dat bekend staat om
haar goede service en uitgebreide faciliteiten.
Het zwembad is groot, het waterpark
met 9 glijbanen spectaculair en de 4
à la carte restaurants uitgebreid
en heerlijk. meer info
Vervoer
Autoverhuur
Het huren van een auto is duur. Bestuurders
moeten ouder zijn dan 21 jaar en over
een geldig rijbewijs beschikken. Een
WA-verzekering is minimaal vereist,
maar het is verstandig om daarnaast
nog een aanvullende verzekering af te
sluiten die door alle verhuurbedrijven
wordt aangeboden.
Openbaar vervoer
Voor kleinere afstanden is de bus een
prima en relatief goedkoop vervoermiddel.
De bussen zijn comfortabel en hebben
airconditioning. De dienstregelingen
zijn betrouwbaar. De bussen vertrekken
vanaf busstations (otogar) en stoelen
moeten een dag of twee van tevoren worden
gereserveerd ofwel bij het lokale busstation
of bij een reisagent.
Treinen hebben
eerste en tweede klas zitplaatsen, sommige
ook een restaurant en couchettes. Treinen
vanuit Edirne en Griekenland komen aan
op het Sirkeçi-station, treinen
naar Ankara en Oost-Turkije vertrekken
vanaf het Haydarpasa-station in het
Aziatische deel. Kaartjes zijn te koop
op het station en te reserveren via
een reisagent. De treinreis van Istanbul
naar Ankara duurt 9 uur. De Mavi Tren
is de snelste intercity, en vertrekt
tweemaal daags vanaf Haydarpasa.
In Istanbul
rijden er sneltrams van Aksaray naar
Ferhatpasa en Sirkeçi. Een ouderwets
trammetje rijdt nog altijd langs de
Istiklal Caddesi tussen Galata en Taksim.
De Tünel, de oudste en kortste
metro ter wereld, rijdt van Karaköy
heuvelop naar Beyoglu.
Plaatselijk vervoer
Dolmus-taxibusjes zijn het goedkoopst.
Deze pittige minibusjes rijden langs
vaste routes en kunnen onderweg worden
aangehouden. Dolmus betekent ‘volgepakt’,
en dat is dan ook meestal het geval.
Gewone taxi’s hebben een meter
en vervoeren u snel en efficiënt
door de stad. Het nachttarief van 24-6
uur (twee lichtjes op de meter) is 50
procent hoger dan het dagtarief (één
lichtje).
Bootdiensten
Autoveren van de Turkish Maritime Lines
varen driemaal per week van Istanbul
naar Izmir, Marmaris en Mersin. TML
exploiteert van mei tot oktober ook
een Zwarte-Zeelijn die ’s maandags
vanuit Istanbul via Sinop, Samsun, Ordu
en Giresun naar Trabzon vertrekt. De
veerdiensten over de Bosporus zijn frequent
en goedkoop. Als kaartje worden er aan
de kaden koperen munten verkocht.
Geld
De
muntsoort is de Turkse Lira. De beste
koersverhouding behaal je als je ter
plaatse wisselt of geld uit de pinautomaat
haalt. Je vindt geldautomaten eigenlijk
overal, zeker in de toeristencentra
en grotere steden.
Ook is het mogelijk Nederlands geld
te wisselen bij banken en wisselkantoren.
Ook travellercheques kunnen worden ingewisseld
en creditcards worden in de meeste grotere
winkels wel geaccepteerd.
Voor fooien geldt in restaurants zo’n
tien procent van het totaalbedrag. De
lonen zijn over het algemeen laag, daarom
is het de gewoonte fooien te geven aan
de chauffeur van de excursiebus, kamermeisjes
en gidsen.
Banken zijn in de regel open van maandag
tot en met zaterdag van 8.30 tot 12.00
uur en van 13.30 tot 16.00 uur. Postkantoren
zijn dagelijks geopend van 8.00 tot
21.00 uur.
tatil
|
Turkije
heeft alles wat een toerist
maar kan wensen. Een aangenaam
klimaat, gezellige badplaatsen,
prachtige landschappen,
een indrukwekkende cultuurgeschiedenis,
een beroemde keuken en een
vriendelijke bevolking.
Redenen genoeg dus om hier
een vakantie door te brengen.
